IN DE KIJKER /
IN HEINDONK ZIT FEMMA IN HET BLOED
✏ ELKE VANDIJCK - FOTO'S FEMMA HEINDONK - MEI 2026 - LEESTIJD 3 MINUTEN
Bij Femma Heindonk schuiven generaties vrouwen uit dezelfde familie mee aan tafel. Op een activiteit, een feest of een vergadering: moeders, dochters, tantes, nichten en ‘aangetrouwden’ vinden er al jaren vanzelf hun plek. Geen toeval, want in deze kleine dorpsgroep zijn familiebanden nooit ver weg. Wat ooit begon bij de moeder van zussen Yolande en Daniëlle, groeide uit tot een warme groep waarin ook Lyn, de dochter van Daniëlle, intussen helemaal thuis is. ‘We zijn één grote ‘framilie’, zegt Lyn trots.
VAN MOEDER OP DOCHTER
‘Mijn mama was erbij toen Femma hier in 1968 werd opgericht’, vertelt Yolande. ‘Met de pastoor en nog zes of zeven vrouwen. Zo is dat hier begonnen. En wij zijn daar allemaal in meegegroeid.’ Letterlijk zelfs. Als kind hielp ze mee om boekjes rond te dragen en bijdragen op te halen. Intussen zetten Yolande, Daniëlle en Lyn zich alle drie als vrijwilliger in voor de groep. ‘En nu is ook mijn dochter Yasmine vrijwilliger. Dat maakt mij echt fier. Zo zie je dat het van generatie op generatie wordt doorgegeven.’
Ook Daniëlle kent Femma al bijna haar hele leven. ‘Wij zijn lid geworden toen we zestien waren. Er was hier in het dorp niet zo veel te doen, dus als meisje ging je dan naar Femma. Wij waren dat jaar met een hele groep jonge meisjes. En kijk, ik ben er altijd gebleven. Ik ben alleen geen zestien meer’ (lacht).
MEER DAN ALLEEN FAMILIE
Dat zoveel familieleden samen in één groep zitten, voelt voor hen bijna vanzelfsprekend. Heindonk is klein, iedereen kent elkaar, en veel families wonen hier al generaties lang. ‘Wij hebben hier maar achthonderd inwoners’, zegt Yolande. ‘Dan is het logisch dat je elkaar overal tegenkomt. En dat je ook samen bij Femma belandt.’
Toch is Femma Heindonk geen gesloten familieclub. Integendeel. De groep telt 44 leden, en naast familieleden horen ook veel vriendinnen en vrouwen uit het dorp er al jaren bij. ‘Wij zijn met elf vrouwen uit dezelfde familie’, zegt Lyn. ‘Met tantes, nichten, aangetrouwde familie, en ook nieuwe partners die mee aansluiten. Maar het is zeker niet zo dat hier vooral familie zit. Iedereen kent iedereen, en er zijn veel leden die geen familie zijn, maar wel zo aanvoelen. Onze groep is eigenlijk meer een framilie dan een vereniging.’
Misschien vat dat ene woord het nog het best samen: framilie. Want in Femma Heindonk lopen familie en vriendschap mooi in elkaar over. ‘We kruipen als familie wel een beetje bij elkaar’, zegt Lyn. ‘Vooral met de nichtjes. Maar het is zeker niet zo dat de rest daar niet bij mag komen. Helemaal niet. Iedereen schuift hier gewoon mee aan.’
‘We hebben een oudere groep, veel vijftigers en zestigers, en dan is het zo fijn dat er een jonge voorzitter is.’
- Yolande
één hechte groep
De sfeer in de groep is warm, gezellig en ontspannen. ‘Als het Femma-avond is, willen we vooral dat iedereen zich goed voelt’, zegt Lyn. ‘Dat het gezellig is en dat mensen op hun gemak zijn.’ Yolande knikt. ‘Die warmte is echt typisch voor onze groep. En dat komt natuurlijk ook omdat we elkaar allemaal goed kennen. Alles loopt hier eigenlijk vanzelf.’
Dat merk je ook in de manier waarop ze samenwerken. Veel uitleg hebben ze vaak niet nodig. Bij activiteiten zoals de jaarlijkse eierenworp weet iedereen intussen wel wat er moet gebeuren. ‘Ons draaiboek draait op de familie’, zegt Yolande. ‘Iedereen kent zijn taak. De ene helpt met de eitjes, de andere begeleidt de kinderen, nog iemand anders doet de inkopen. Dat loopt gewoon.’ Lyn: ‘We zijn een kleine vrijwilligersgroep, en we kennen elkaar zo goed dat je perfect weet wat je van wie kunt verwachten. Dat maakt het heel fijn. Er zijn weinig frustraties en discussies. Het voelt als een geoliede machine.’
dagelijkse routine
Ook buiten de activiteiten leeft Femma voort in de familie. Aan de keukentafel, op verjaardagsfeesten of tussen twee happen taart door wordt er geregeld over de groep gepraat: over de planning, de inkopen, ideeën of praktische vragen. ‘Thuis niet over Femma praten? Nee hoor’, zegt Daniëlle lachend. ‘Dat gebeurt vanzelf. Dan vraagt iemand: ‘Is alles in orde voor de eierenworp? Hebben jullie al inkopen gedaan? Hebben jullie daar al aan gedacht?’ Dat hoort er gewoon bij.’
Net omdat Femma zo verweven is met hun dagelijks leven, schuilt de kracht van de groep in heel eenvoudige momenten: samen eten, babbelen en lachen. ‘Bij ons zomer- en kerstfeest hebben we gemerkt dat onze leden het eigenlijk gewoon het liefst gezellig hebben’, zegt Lyn. ‘Samen eten, een avond onder vrouwen, zonder veel poespas. Gewoon kunnen tetteren. Dat werkt nog altijd het best.’
‘Bij Femma blijven we tot de dood ons scheidt.’
- Daniëlle
Toekomst verzekerd
Lyn is vandaag voorzitter van de groep, al blijft ze daar zelf heel bescheiden over. ‘Ik heb het titeltje van voorzitter, maar ik zie mezelf niet echt als de trekker.’ Toch zijn moeder en tante duidelijk trots. ‘Wij zijn daar heel blij mee’, zegt Yolande. ‘We hebben een oudere groep, veel vijftigers en zestigers, en dan is het zo fijn dat er een jonge voorzitter is.’ Lyn werd in 2020, vlak voor corona, voorzitter. Meteen een pittige start. ‘Dat eerste jaar moest ik vooral veel mensen teleurstellen, omdat er door de coronaregels zo weinig mocht. Dat vond ik moeilijk. Maar ik ben er eigenlijk gewoon ingerold.’
Dat jongere gezicht is belangrijk voor de toekomst van de groep. Want ook in Heindonk merken ze dat het moeilijker wordt om jonge vrouwen warm te maken voor vrijwilligerswerk. ‘Mijn nicht Yasmine en ik zijn nu de jongste vrijwilligers, en wij worden dit jaar allebei 35’, zegt Lyn. ‘Dat zegt wel iets. We hopen echt dat er nog jongere vrouwen bijkomen.’ Tegelijk lijkt Femma in deze familie bijna in het bloed te zitten. Al van jongs af gingen kinderen hier gewoon mee naar activiteiten. ‘De volgende generatie zal misschien ook wel ‘gedoemd’ zijn om in Femma te belanden’, lacht Lyn. ‘Maar wel positief bedoeld. Want het waren altijd fijne herinneringen.’
‘Onze groep is eigenlijk meer een framilie dan een vereniging.’
- Lyn
Door dik en dun
De hechte band in de groep werd de voorbije maanden ook op een andere manier voelbaar. Lyn moest afscheid nemen van haar zoontje Siemon*, die op 24 november stil werd geboren. Een immens verdriet dat ook in de groep voelbaar is. ‘We proberen er vooral voor haar te zijn, maar haar ook ruimte te geven als dat nodig is’, zegt Yolande. ‘We doen alles om haar te ondersteunen’, vult Daniëlle aan, ‘dag en nacht als het nodig is.’
‘Iedereen heeft heel veel respect voor de keuzes die mijn vriend en ik maken’, zegt Lyn. ‘Ik voel dat ze mij willen dragen en helpen, maar tegelijk krijg ik ook de afstand die ik nodig heb. En daar ben ik heel dankbaar voor. Ik kan mij geen betere familie wensen. Ik voel mij gedragen op een manier die echt bij mij past.’
Deze Moederdag wordt voor Lyn en haar familie dan ook bijzonder. ‘Ik denk dat Siemon* die dag heel aanwezig zal zijn’, zegt Lyn. ‘Het wordt ongetwijfeld een emotioneel moment, maar ik hoop dat het niet alleen verdrietig zal zijn. Dat er ook ruimte mag zijn om aan hem te denken, en om de liefde te voelen die er altijd zal zijn. Misschien helpt die dag me ook om iets meer te beseffen dat ik echt mama ben. Dat zou voor mij al heel waardevol zijn.’
In goede en slechte dagen
Misschien is dat wel de kern van Femma Heindonk: dat niemand alleen hoeft te staan. Niet op een feestavond, niet bij een activiteit, en ook niet als het leven moeilijk wordt. De groep is er voor fijne momenten, maar vooral voor elkaar.
En de toekomst? Die zien ze hoopvol, ook al beseffen Daniëlle en Yolande wel dat ze een dagje ouder worden. ‘Soms wordt er gezegd: ‘Kom maar naar Samana’’, lacht Yolande. ‘Maar nee hoor, wij blijven bij Femma. We zijn nog te jong’. Daniëlle knikt. ‘En trouwens, bij Femma blijven we tot de dood ons scheidt.’
In Heindonk menen ze dat ook. Want hier is Femma niet zomaar een vereniging. Het is een stukje familiegeschiedenis. En voor wie nog geen familie was, wordt het dat vaak een beetje vanzelf.
* Het sterretje bij Siemons naam geeft aan dat hij stil geboren werd.
