/“We staan werkzoekenden met raad en daad bij”
TEKST Patrick Van Looveren / FOTO Maarten De Bouw / 15 OKTOBER 2025 / LEESTIJD 5 MINUTEN
De regering-De Wever besliste om de werkloosheids- en inschakelingsuitkeringen te beperken in de tijd. Vanaf januari treedt die grote hervorming in werking. In Vlaanderen gaat het om 4.092 mensen die in de eerste fase hun uitkering zullen verliezen. De helft daarvan is meer dan 20 jaar werkloos. De andere helft zijn jongeren die hun inschakelingsuitkering verliezen. “Het ACV staat de getroffen werkzoekenden met raad en daad bij”, zegt Kaat Boonen die de arbeidsmarkt- en werklozenwerking van het ACV aanstuurt in Vlaanderen.
ACTUEEL /
Wat houdt de hervorming van de Arizona-regering precies in?
De regering besliste om de werkloosheidsuitkeringen gefaseerd stop te zetten voor wie langer dan twee jaar werkzoekend is:
• Op 31 december 2025 als je 20 jaar werkzoekend bent op 30 juni 2025.
• Op 1 maart 2026 als je tussen de 8 en 20 jaar werkzoekend bent op 30 juni 2025.
• Op 1 april 2026 als je tussen de 2 en 8 jaar werkzoekend bent op 30 juni 2025.
En de inschakelingsuitkeringen – een uitkering voor schoolverlaters tussen 18 en 25 die geen werk hebben en nog geen recht op een werkloosheidsuitkering – worden beperkt tot maximaal 1 jaar. Dat was tot nu 3 jaar. Wie een inschakelingsuitkering heeft van vóór 1 januari 2025 ziet die stopgezet op 31 december 2025. Als je inschakelingsuitkering startte na 1 januari 2025 en vóór 1 maart 2026, dan krijg je die voor maximaal 1 jaar. Als je intussen werkte, dan kan de einddatum tot maximaal 12 maanden verschoven worden.
Wie getroffen wordt krijgt tussen september en november een brief van de RVA met de droge mededeling dat de uitkering stopt. De regionale arbeidsbemiddelingsdienst – de VDAB in Vlaanderen, Actiris in Brussel en Le Forem in Wallonië – moet dan een ‘ultiem jobaanbod’ doen. Leidt dat tot niets dan verliest de werkzoekende zijn of haar uitkering.”
Hoe staat het ACV tegenover de beperking in de tijd van de werkloosheidsuitkeringen?
“Het ACV vindt het onbegrijpelijk dat de regering deze onrechtvaardige beslissing heeft genomen. Samen met experts geloven we niet dat mensen door deze maatregel sneller werk zullen vinden. De armoede zal toenemen. Ook voor werknemers is het geen goede maatregel: het wordt moeilijker om jobs te weigeren en het biedt geen oplossing voor de bestaande discriminatie op de arbeidsmarkt. In één front met de andere vakbonden stapt het ACV dan ook naar het Grondwettelijk Hof om deze onaanvaardbare aanslag op werknemersrechten aan te vechten. Waar aangewezen biedt het ACV ook juridische bijstand aan zijn leden. In de eerste plaats aan deze leden die op een verkeerde basis een uitsluitingsbeslissing kregen.”
-//-
“Ook voor werknemers is het geen goede maatregel: het wordt moeilijker om jobs te weigeren en het biedt geen oplossing voor de bestaande discriminatie op de arbeidsmarkt.”
KAAT BOONEN
_
Wat is het profiel van de mensen die niet langer een werkloosheids- of inschakelingsuitkering krijgen?
“De hervorming zal veel kwetsbare mensen treffen. Vele werkzoekenden kampen met een arbeidsbeperking. Het gaat dan bijvoorbeeld om mensen met chronische rugklachten, autisme of een (vroegere) verslaving. Vaak kampen ze ook met een multiproblematiek. Zij zijn niet (meer) inzetbaar of toeleidbaar naar een job volgens de VDAB. Daarnaast zijn er ook groepen die men over het hoofd lijkt te hebben gezien, zoals de vroegere PWA’ers die aan de slag zijn als wijkwerker. Zij kregen bij de hervorming van PWA naar wijkwerken de belofte dat ze in het stelsel konden blijven tot aan hun pensioen, niet dus.”
De VDAB belooft toch met een ‘ultiem jobaanbod’ te komen?
“Afgesproken is inderdaad dat je drie maanden voor je uitkering stopt een ultiem jobaanbod zal krijgen van je bemiddelaar. Maar dat is een lege doos. Dat gaat niet noodzakelijk om een job die je aangeboden krijgt. Het kan ook een uitnodiging zijn voor een jobbeurs, of een aanbod voor een sollicitatieopdracht, een opleiding, … Daarmee heb je nog geen werk en ontloop je de schrapping van je uitkering niet.”
Welke dienstverlening voorziet het ACV?
“De werkzoekenden die op de hoogte worden gebracht door de RVA dat ze hun uitkering verliezen, krijgen kort daarna een mail en uitnodiging van het ACV, met meer uitleg over de collectieve infosessies die het ACV in hun regio organiseert.”
De eerste infosessies zijn achter de rug? Hoe verliepen die?
“Mensen zitten met heel veel vragen, sommigen zijn radeloos. Ze voelen zich afgeschreven en krijgen het gevoel dat ze nog dieper de put worden ingeduwd. Het ging er soms heftig aan toe, zoals mensen die door het inkomen van de partner ook geen recht hebben op een leefloon en hierdoor vrezen voor familiedrama’s. Kortom de mensen staan met hun rug tegen de muur en zijn zeer bezorgd. Ondanks hun vele mislukte pogingen om werk te vinden, willen ze alsnog hun steentje bijdragen. Het gaat om mensen en niet om cijfers en platte besparingen.”
-//-
“Samen met experts geloven we niet dat mensen door deze maatregel sneller werk zullen vinden. De armoede zal toenemen.”
KAAT BOONEN
_
Welke andere dienstverlening voorziet het ACV buiten die collectieve infosessies?
“Ook na het wegvallen van je uitkering kan je bij het ACV terecht voor advies, begeleiding op maat, loopbaanoriëntering en coaching. Ons aanbod loopbaanbegeleiding vind je op www.hetacv.be/dienstverlening/loopbaanbegeleiding. We brengen je ook persoonlijk op de hoogte als er nieuwe maatregelen zijn die impact hebben op je situatie. Ben je minstens 6 maanden onafgebroken lid dan kan je een beroep doen op juridische bijstand. Goed om te weten: als uitgesloten werkzoekende kom je in aanmerking voor het verlaagd tarief. Je betaalt slechts 6,16 euro per maand lidgeld als je geen werkloosheidsuitkering, arbeidsongeschiktheid of loon ontvangt.”
Het ACV laat het dossier niet los?
“Zeker niet. We proberen bij te sturen waar kan. We verzamelen getuigenissen om ons dossier te stofferen, collectiviseren die en komen daarmee naar buiten om te wegen op het beleid.”
Voor meer info, ga naar https://www.hetacv.be/je-rechten/werkloosheid/nieuwe-regels-werkloosheidsuitkering
