INTERVIEW /
Lieveke Norga: “Met deze kleinere acties kunnen we de inhoud centraal stellen”
TEKST Bram Van Vaerenbergh / FOTO Bart Dewaele / 18 juni 2025 / leestijd 4 minuten
We blijven druk uitoefenen op de asociale plannen die de Arizona-regering wil doorvoeren. Op woensdag 25 juni volgt een nieuwe nationale manifestatie in Brussel en ook de afgelopen weken bleven we niet stilzitten. De centrales bonden op hun beurt de kat de bel aan. ACV Voeding & Diensten deed dat rond de loonnormwet, ACV-CSC METEA hing spandoeken op bruggen in heel het land en op woensdag 18 juni bracht ACV Puls honderden mensen van alle leeftijden samen aan een feesttafel, met als centraal thema tijd. “Tijd raakt mensen over verschillende sectoren heen”, zegt Lieveke Norga, algemeen secretaris van ACV Puls.
Tijd lijkt een vaag en ruim begrip, maar toch raakt het heel wat mensen?
“We zitten met een regering die rechtstreeks ingrijpt in hoe jij en ik onze privétijd kunnen organiseren. Uurroosters die variëren van nul tot vijftig uur per week, en van nul tot twaalf uur per dag. De normalisering van overuren, nachtarbeid die flexibeler wordt gemaakt, zondagsarbeid, deeltijdse werknemers die hun uurrooster pas drie dagen op voorhand moeten kennen, landingsbanen die worden ingekrompen terwijl die net essentieel zijn om vol te houden. De regering probeert een nieuw normaal te creëren. Terwijl er tijd moet zijn om voor de kinderen te zorgen, voor vriendschappen, om aan persoonlijke ontwikkeling te kunnen doen. Die tijd moet niet enkel individueel, maar vooral collectief georganiseerd en beschermd worden. Via sociaal overleg bijvoorbeeld. Wat uitzonderlijk is – overuren op atypische momenten bijvoorbeeld – moet uitzonderlijk blijven. En daar moet een passende compensatie voor voorzien worden.”
Het familiekrediet – dat alle thematische verloven moet bundelen – is iets wat ook op de regeringsplank ligt. Wat denken jullie daar van?
“Elke maatregel die de combinatie tussen werk en privé makkelijker maakt, is welkom. Maar we moeten wel realistisch blijven: dat familiekrediet vraagt om collectieve middelen. En vandaag wil de regering vooral besparen op de sociale zekerheid en tegelijk fors investeren in defensie. Dat valt moeilijk te rijmen. Elk voorstel valt of staat met het budget, en het blijft belangrijk om te kijken naar wat verdedigbaar is. Vandaag werken we nog steeds evenveel als in de jaren tachtig, de tijd waar het kostwinnersmodel nog centraal stond. Maar dat model is ondertussen achterhaald: in gezinsverband werken we vandaag meer dan ooit. Voor de jongere generatie is het zwaarder dan bij de generatie die voor hen kwam. Je moet het hele gezinsplaatje bekijken.”
-//-
“We zitten met een regering die rechtstreeks ingrijpt in hoe jij en ik onze privétijd kunnen organiseren.”
LIEVEKE NORGA
_
Waarom kiezen jullie, net als andere centrales, voor dit soort kleinere acties?
“Grote manifestaties trekken vooral aandacht door de vorm, de kracht van het getal en de ongemakken wanneer werknemers het werk neerleggen. Met dit type visuele acties kunnen we het inhoudelijke verhaal centraal stellen. En ik denk dat ‘tijd’ een krachtig thema is. Er is nog geen echte sense of urgency, mensen denken vaak dat zij niet geraakt gaan worden door de regeringsmaatregelen. Terwijl tijd wél iets is dat iedereen voelt: de stress neemt toe, het aantal mensen dat met een burn-out te kampen heeft blijft stijgen. En tegelijkertijd is het een thema dat de sectoren uit onze centrale verbindt. We hebben hier mensen in erg uiteenlopende situaties: werknemers die sterk staan op de arbeidsmarkt, of werknemers die net erg kwetsbaar zijn. Maar tijd is een thema dat breed verbindt.”
‘Ze willen minder werken en meer verdienen’ is iets wat tegenstanders dan vaak op tafel werpen.
“Wij geloven inderdaad dat het geleidelijk laten dalen van de arbeidsduur een veel gezonder recept voor duurzame loopbanen is dan de hyperflexibiliteit die Arizona wil invoeren. De ingrepen die voorliggen staan loodrecht op een beleid dat langer werken mogelijk zou moeten maken. Terwijl we iedereen de vruchten zouden kunnen laten plukken van de toegenomen productiviteit met een geleidelijk verlaagde arbeidsduur. Intern voelen we hier binnen onze centrale heel wat steun voor, en ook sommige werkgevers zien – onder meer door de arbeidsmarktkrapte – dat het huidige tempo onhoudbaar is. Na corona leek er ruimte te zijn voor dit debat, maar vandaag ligt dat opnieuw moeilijker.”
